de kerk2

De kerk

Boven de hoofdingang: St. barbarabeeld : reliëf, keramiek, R. Rats, 1948-1949

Staande Barbara met een toren in haar linker- en een kelk in haar rechterhand. Boven de toreningang aan de buitenzijde. Foto: oktober 2009

Barbara werd geboren Turkije. Zij stond bekend om haar uitzonderlijke schoonheid, haar geleerdheid en haar zuivere inzichten. Alle rijke jongelingen uit die streek dongen naar haar hand, maar zij voelde dat zij haar leven iets anders moest geven, iets dat haar nog niet bekend was. Steeds wist zij de weg te vinden naar een kleine groep christenen die in die tijd onder voortdurende angst moesten leven. Zij wilde meer over dit bijzondere geloof weten en steeds meer werd haar bewust dat dit haar verdere levensweg zou gaan bepalen.

Haar vader, die een fanatieke christenvervolger was, besloot Barbara van de christenen weg te houden door haar in een toren, nabij het huis, in te sluiten. Hij gaf opdracht voor de bouw van deze toren waarin twee vensters moesten komen. Barbara gaf echter de opdracht om er drie in te plaatsen om zo de heilige Drie-eenheid als symbool in de muur te kunnen zien. Bij afwezigheid van haar vader liet zij zich dopen. Haar vader ontstak in woede en sleepte haar voor de stadhouder die het meisje liet geselen. Christus zelf zou haar in de nacht de wonden verzorgd hebben. Steeds weer werd zij op bevel van de stadhouder vreselijk gefolterd maar een engel bedekte haar vreselijke wonden met een wit kleed. Toen de stadhouder bemerkte dat het niets uithaalde liet hij het meisje door het zwaard ombrengen. Het was haar eigen vader die dit vonnis voltrok. Gelijk daarop werd hijzelf door de bliksem getroffen. (Een van de vele verhalen rond de heilige Barbara).

De kerken

Mogelijk heeft reeds in de 13de eeuw een kapel in of nabij Leveroy gestaan. Het oudst bekende kerkje was een 15de of 16de -eeuwse gotische kapel, die in 1620 tot parochie werd verheven door bisschop A. Castro van Nederweert. In 1839 werd de kerk vervangen, omdat de oude kerk te klein was geworden. De toren bleef hierbij behouden. In de jaren twintig van de 20ste eeuw werd de kerk wederom te klein en kreeg architect J. Wielders uit Sittard van de bouwpastoor P.J. de Fauwe de opdracht een nieuwe kerk te bouwen. Na het gereedkomen hiervan in 1923 werd de oude kerk, die naast de nieuwe stond, in 1924 gesloopt. Op 15 november 1944 de kerk werd opgeblazen door de zich terugtrekkende Duitsers

Direct na de oorlog werd besloten de kerk op dezelfde plaats te herbouwen. Voorlopig werd een noodkerk in het patronaat ingericht. Als bouwpastoor werd in 1945 pastoor H.H.A. Schippers benoemd Opnieuw werd architect Jos. Wielders gevraagd een kerk te bouwen. In 1946 werden de restanten van de oude kerk verwijderd, waarbij de fundamenten gespaard bleven. Hier moest de nieuwe kerk opnieuw op gebouwd worden

De eerste steen volgde op 28 november 1948. Zo werd op 18 december 1949 de kerk in gebruik genomen. Op 24 september 1951 volgde de consecratie door Mgr. Lemmens. Wielders was in 1949 overleden en de werkzaamheden werden overgenomen door Jacques van Groenendael, die met Wielders samenwerkte en zijn bureau overnam.

De toren

De toren kon nog niet worden gebouwd, ondanks druk van de bouwpastoor. Maar vanuit Den Haag kwam het bericht, dat gezien de huidige stand van de bouwnijverheid de bouw van kerktorens niet konden worden toegelaten tot boven de nok van het dak. Gedoeld werd op het bouwverbod, dat in deze periode gold. Daarom werd de toren slechts half gebouwd en met een laag siermetselwerk voorlopig afgesloten. Op het platte dak stonden de klokken in de open lucht. In 1952 kwam de gewenste toestemming en volgde de afbouw van de toren. Dit werk werd verricht door Jos. Scheijven uit Nederweert.

Eerste kerk van Wielders

(Bron: De verwoeste kerken in Limburg/A. van Rijswijck)

Het orgel

Orgel

Blijkens de dispositie-verzameling van Broekhuyzen (medio 19e eeuw) werd in 1845 in deze kerk een eenmanuaals orgel geplaatst, in de nieuwe kerk werd aanvankelijk gebruik gemaakt van een harmonium; dat ging in 1944 verloren; in de herstelde kerk plaatste Verschueren Orgelbouw (Heythuyzen) in 1953 een nieuw tweemanuaals orgel.

Altaar, marmer, 1925.

Tombealtaar.Centraal staat in reliëf een uitgebreid kruismotief. De mensa steekt over. Hierop staat een zwarte kaarsenbank. In de absis. Het voormalige hoogaltaar is nu als sacramentsaltaar in gebruik. Het is afkomstig uit de oude kerk en na de oorlog herplaatst.

Christusbeeld: plagiaat ?

Links het beeld dat ontworpen is door Jos Wielders en gemaakt door atelier Thissen.. Rechts het beeld van Albert Verschuuren

De beeldhouwer Albert Verschuuren claimde in 1931 in een ingezonden stuk in Van Bouwen en Sieren dat het beeld plagiaat was. Hij had het ontwerp in 1917 gemaakt, waarna er verscheidene afgietsels van werden gemaakt en hij het zelf 2,6 meter hoog had uitgevoerd voor de kerk in Deest. Volgens hem had architect Wielders dat kunnen weten, want die had een van de afgietsels in zijn bezit

De Barbarakerk werd in 1944 opgeblazen door de bezetters. Het Hartbeeld stond een aantal jaren op een tegenover gelegen terrein en werd later herplaatst bij de herbouwde kerk.

 Allerheiligen 1977 is dit beeld verhuisd van hoek Kerkstraat-Liesjeshoek, nadat ’t eerst gerenoveerd was door Lommen St. Odiliënberg m.m.w. van Edward Hermans. ’t Is geplaatst naast de kerk op ’t gazon.

 Glas-in-lood

Glas-in-lood, ca. 1951. Afbeelding van een oudtestamentische priester met in zijn handen een kelk en een brood. Hij staat op druiven, waarin een banderol met de tekst: MELCHSIDECH. Links van het altaar in de absis.

Glas-in-lood, ca. 1951. Afbeelding van het Offer van Abraham, met boven aan Abraham, die door een hand uit een wolk bij de schouder wordt tegengehouden, hieronder een banderol met de tekst: ABRAHAM. Hieronder Isaak op een takkenbos

Glas-in-lood, J. van Groenendael-Wielders (Lily Wielders), 1951. Centraal staat een Calvariegroep met Maria en Johannes onder het kruis. Hieronder een banderol waarop staat: MOEDER ZIE DAAR UW ZOON / ZOON ZIE DAAR UW MOEDER.

Hieronder een groep mensen, waarin onder meer Romeinse soldaten. Hieronder een groep mensen, waarin onder meer Romeinse soldaten. In het raam links een staande profeet met banderol: ISAIAS. Rechts een staande profeet met banderol: JERAMIAS.

Afbeeldingen. Glas-in-lood, J. van Groenendael-Wielders (Lily Wielders), 1950.

Centraal zit Maria met Kind, terwijl boven haar twee engelen zweven en voor haar twee mannen knielen.

In het raam links staat een herder, rechts een koning.

Glas-in-lood, ca. 1951. Drie vensters, met centraal een duif, waaronder      een lelietak, die een draak steekt en de tekst: GA UIT VAN HEM ONREINE GEEST. Links staat een engel met een kind in een wit kleed en de tekst: ONTVANG HET

WITTE KLEED. Rechts staat een engel met een kind en een kaars in de handen en de tekst: ONTVANG DE BRANDENDE KAARS.

In de doopkapel. Afgebeeld zijn onderdelen uit de doopliturgie.

Wandschildering, H.M. Kluytmans, 1961

Centraal zit een jonge Christus, met aan zijn rechterzijde een Alpha en Omega, aan zijn linkerzijde het boek met de zeven zegels.

Op de hoeken zijn de vier evangelistensymbolen afgebeeld met vleugels in een gestileerde vorm. In de absis.

de symboliek werd verklaard vanuit de Apocalyps: Openbaring van Christus, de dieren; getuigend van zichzelf; de zegels van het boek openend

monument der gevallenen

Ook Leveroy kent zijn monument voor de gevallen bur­gerslachtoffers uit de tweede wereldoorlog, een een­voudige pieta in een bakstenen nis tegen de muur van het kerkhof.

De gevallenen zijn Joannes Heeskens en zijn schoon­vader Peter Janssen die dodelijk werden getroffen, toen op een zondagmorgen In het najaar van 1944 een gra­naat ontplofte bij hun huis in de Liesjeshoek. Zij waren zich net aan het wassen voor het aanrecht. Op het erf van hun huis stonden de keukenwagens van de Duitsers, zodat de boerderij tot doelwit was verklaard. Het andere slachtoffer was Joseph Wijers, woonachtig op Maxet, die getroffen werd door een verdwaalde V-1.

Plaquette ter herinnering aan de kerkrazzia:

Op 8 oktober 1944 haalden de Duitsers achttien mannen uit de Barbarakerk in Leveroy. Hoewel alle dwangarbeiders indertijd naar huis terugkeerden, was de onthulling een emotionele bijeenkomst.

De onthulling van de plaquette door Harrie Naus, Pierre van Bommel en Bair Naus.